Abdel overleefde gruwelijke aanrijding en is weer op de been dankzij Braziliaans jiujitsu

INTERVIEW | Abdel Ziamari overleefde ternauwernood een gruwelijke aanrijding. Hij zou de rest van zijn leven slijten in een rolstoel. Nu is hij een expert in Braziliaans jiujitsu en eigenaar van een sportschool. Een kwestie van taaie overlevingsdrang maar ook: de inspiratie van deze vechtsport.

© Saskia Berdenis van Berlekom

© Saskia Berdenis van Berlekom

Het gaat goed met Abdel Ziamari (29). Dankzij hard trainen heeft de Amersfoorter een hoge graad bereikt in zijn favoriete vechtsport: Braziliaans jiujitsu. Hij opende in mei zijn eigen sportschool. Begin juli was de belangstelling al dusdanig dat hij kon verhuizen naar een grotere, nieuwe stek.

Opmerkelijk voor iemand die voortdurend te horen kreeg dat hij als een kasplantje zou voortleven. Hij zou zich slechts met de rolstoel of rollator kunnen voortbewegen. Artsen achten het onwaarschijnlijk dat hij ooit nog zelfstandig zou kunnen ademen.

De ellende begon op 10 november 2006. De 16-jarige Abdel reed die dag van de middelbare school, het ROC aan de Zangvogelweg, op zijn scooter naar het autobedrijf van een oom, waar hij al jaren klusjes verrichtte.

,,Op de Nijverheidsweg-Noord kwam een busje van links. De chauffeur was aan het bellen en sloeg af zonder op te letten en richting aan te geven. Hij raakte mijn achterwiel. Ik werd gelanceerd en kwam 6 meter verderop terecht. Op 2 meter hoogte klapte ik tegen een paal, met letterlijk mijn tenen tegen mijn neus. Daarna smakte ik op de grond. Mijn helm was doormidden geslagen.’’

Multitrauma

Even later, in het ziekenhuis, bleken de verwondingen enorm. ,,Alle ingewanden waren geperforeerd. Artsen spraken van een ‘multitrauma’. Ik bleef de eerste drie dagen min of meer bij bewustzijn. Toen knapte er iets in mijn darmen, er kwam afval vrij en ik kon een dodelijke infectie oplopen. Ze hebben me toen in een kunstmatige coma gehouden, zodat ik in elk geval in leven zou blijven. Doordat mijn koorts opliep tot 42 graden, kreeg ik een speciale deken met airco, om die temperatuur omlaag te brengen.’’

Mijn darmen waren er zó slecht aan toe dat er werd overwogen om mij plastic darmen te geven.

Abdel Ziamari

De kunstmatige coma duurde twee maanden. Daarna volgde een schier oneindige serie ingrepen. ,,Mijn darmen waren er zó slecht aan toe dat er werd overwogen om mij plastic darmen te geven. Ik zou dan de rest van mijn leven aan een infuus moeten doorbrengen. Mijn milt en de helft van mijn lever moesten worden verwijderd. Van 6 meter darm is er nog 3 over. Tegenwoordig let ik dan ook goed op wat ik eet: altijd biologisch.’’

Hij dronk nooit alcohol en heeft dat zo gehouden.

Uiteindelijk werd hij exact 33 keer geopereerd, gemiddeld eens per week, ,,Dat ging steeds onder volledige narcose. Ik was geen enkele keer misselijk, tot ieders verbazing; ze hadden dat in het ziekenhuis nog nooit meegemaakt met iemand onder die omstandigheden.’’

Loempia

De operaties gingen gepaard met veel complicaties. ,,Op mijn 17de verjaardag kwamen er wat vrienden langs. Een dokter had gezegd dat ik wel voorzichtig iets kon gaan eten; ik kreeg al die tijd sondevoeding. De vrienden gaven mij een loempia. De groente ervan kwam letterlijk door mijn buik naar buiten, mijn darmen waren niet meer ingesteld op vast voedsel. Dat soort dingen zou nog duizend keer gebeuren.’’

Maar Abdel was ‘een taaie’, zo constateert hij zelf. ,,Ik voelde die overlevingsdrang. Ik had geen keus, ik moest zo snel mogelijk volwassen worden. Als specialisten weer zeiden dat ik iets niet kon, dan dacht ik: ik kan dat wél! ’’

Hij woonde vier jaar in revalidatiekliniek De Hoogstraat in Utrecht, gevolgd door twee jaar in een kliniek voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel in Den Dolder. Het verblijf in die tweede instelling werd een nachtmerrie. ,,Ik zat er op een gesloten afdeling onder hetzelfde dak als tbs’ers. Ik had geen idéé waarom ik daar zat en er werd ook eigenlijk niets met me gedaan. Behalve eens in de week een afspraak met de neuroloog.’’

Wel werd duidelijk dat de trauma’s van het ongeval en de nasleep daarvan zich moeilijk lieten verwerken. Zijn jeugd was hem afgenomen en dat begon zich te wreken. Abdel was overgevoelig voor licht en geluid en voelde zich depressief. ,,Ik slenterde maar wat door die gangen. Niemand luisterde naar me. Wat had ik daar te zoeken?’’

Boksen

Hij mocht eindelijk naar huis en ging allerlei ‘trajecten’ in die hem geen stap verder hielpen. Op eigen houtje begon hij te boksen, iets wat specialisten hem hadden afgeraden vanwege zijn broze gestel. Hij deed het niettemin en het bleek een aardige uitlaatklep. ,,Maar ik wilde toch iets anders. Ik heb het nog een tijdje gezocht in gewichtheffen.’’

De doorbraak kwam op een dag die misschien wel net zo doorslaggevend was als die middag waarop hij door dat busje in de lucht werd geslingerd. We schrijven 2014 en Abdel surfte wat op YouTube. ,,Onder aan het scherm zag ik staan: ‘choke’ - ‘stikken’ dus. Ik klikte erop en zag een film van Rickson Gracie. Dat bleek zo ongeveer de Michael Jordan te zijn van Braziliaanse jiujitsu ofwel BJJ.’’

Verwurging

Het is een vechtsport waarbij je de tegenstander uitschakelt door middel van verwurging. Dat klinkt griezelig, maar is het niet, zo legt Abdel geduldig uit. ,,Je knelt 5 seconden lang de bloedafvoer af in de nek. Daardoor gaat het licht uit bij je tegenstander, die na 8 seconden weer helemaal bij is. BJJ is veel subtieler dan de meeste vechtsporten, waarbij het draait om slaan en trappen.’’

Ik vind Brazili­aans jiujitsu superieur aan alle andere vechtspor­ten.

Hij concludeert: ,,Intelligentie gaat boven brute kracht. Ik heb dokters en advocaten onder mijn leerlingen. Ik vind Braziliaans jiujitsu superieur aan alle andere vechtsporten.’’

De sport werd uitgevonden door Hélio Gracie, de vader van Rickson. ,,Een zieke en fragiele man die bedacht hoe je het toch kan winnen van mensen die groter en sterker zijn.’’

Vóór de verwurging moet je wel eerst je tegenstander tegen de grond werken, wat gaat met technieken uit het judo en het worstelen. ,,Op de grond zijn mensen makkelijker te overmeesteren. Ik maak altijd een vergelijking met een stier. Die is héél sterk, maar de meeste kracht zit in de poten. Leg een stier op zijn rug en hij kan weinig meer beginnen.’’

Jarenlang trok Abdel zes keer per week naar Amsterdam, waar hij lessen nam bij Raoul Hiwat, een leerling van Rickson Gracie. Ook ging hij naar Los Angeles, voor lessen bij Gracie zelf. Hij heeft inmiddels de paarse band, wat een hoge onderscheiding is.

Therapie

De vechtsport is voor hem meer dan sport alleen. ,,Ik ben er zelfverzekerd door geworden. Ik vind erin een yoga-achtige ontspanning. Trainen is een soort therapie voor mij geweest. Bij de eerste lessen werd ik echt euforisch! Ik was twee uur lang geconcentreerd bezig en kreeg geen seconde de tijd om na te denken over mijn narigheid. Het was heel erg oer, bijna primitief. Het lichaam nam de macht over.’’

Abdel hoopt dat in Amersfoort een soort ‘community’ ontstaat van BJJ-beoefenaars. ,,In Amsterdam gaan inmiddels zo’n 160 mensen trainen. Ik heb hier twintig leerlingen.’’

BJJ is een uitkomst voor mensen van allerlei leeftijden. ,,Ik geef vrouwen zelfvertrouwen. Ik kan jongeren van de straat halen. In samenwerking met de welzijnskoepel Indebuurt033 ga ik scholieren cursussen geven tegen pesten. Hoe ga je met dat pesten om? Die pestkop mag groter en gespierder zijn, jij kunt hem te lijf. Denk maar aan een stier die op zijn rug ligt; die is weerloos.’’